Jan Paweł II jest autorytetem dla młodych? Znamy wyniki sondażu

Zdecydowana większość badanych przez IBRiS uważa Jana Pawła II za ważną postać i autorytet. Papież Polak jest istotnym punktem odniesienia także dla najmłodszego pokolenia respondentów oraz sporej grupy osób, które deklarują się jako niewierzące.

Publikacja: 02.04.2025 04:22

Pomnik Jana Pawła II na Starym Mieście w Krakowie

Pomnik Jana Pawła II na Starym Mieście w Krakowie

Foto: PAP/Łukasz Gągulski

20 lat temu – 2 kwietnia 2005 r. – zmarł Jan Paweł II, jedna z najwybitniejszych postaci w historii Polski, jedyny Polak wybrany na papieża. W czasie swojego blisko 27-letniego pontyfikatu uznawany był za niekwestionowany autorytet.

Sondaż: Dla kogo autorytetem jest dziś Jan Paweł II?

Dwa i pół roku po śmierci – jesienią 2007 r. – w badaniu CBOS dla Centrum Myśli Jana Pawła II za autorytet uważało Karola Wojtyłę aż 94 proc. Polaków. Jesienią 2023 r. (również badanie CBOS) odsetek ten spadł do 81 proc. Teraz – jak wynika z badania IBRiS dla „Rzeczpospolitej” – Jana Pawła II za ważną postać i autorytet wciąż uważa 72,3 proc. ogółu badanych.

– Wyniki tego sondażu są dla mnie miłym zaskoczeniem. Nie przypuszczałem, że dla aż tak wielu Polaków Jan Paweł II wciąż pozostaje autorytetem bardzo dużym lub dużym – mówi „Rz” abp Adrian Galbas, metropolita warszawski, i dodaje, że szczególnie cieszą go wyniki dotyczące najmłodszych respondentów, którzy osobiście papieża Polaka albo nie pamiętają w ogóle, albo pamiętają mgliście.

Foto: Paweł Krupecki

W tej najmłodszej grupie respondentów (między 18. a 29. rokiem życia) 66 proc. badanych zadeklarowało, że Jan Paweł II jest dla nich ważną postacią i autorytetem. Podobnie uważają także osoby między 30. a 59. rokiem życia – 65–67 proc. tak traktuje papieża. Niesłabnącym autorytetem Jan Paweł II cieszy się wśród osób powyżej 60 lat i starszych – ponad 80 proc. twierdzi, że papież jest dla nich ważnym punktem odniesienia.

66 proc.

najmłodszych respondentów uważa Jana Pawła II za ważną postać i autorytet

Pamięć o Janie Pawle II żyje w przekazie międzypokoleniowym

To ostatnie nie dziwi Michała Senka, dyrektora Centrum Myśli Jana Pawła II w Warszawie. Podobnie jak arcybiskup Galbas zwraca uwagę na wysoki odsetek ludzi młodych, którzy uważają papieża Polaka za autorytet. – To napawa optymizmem, ale też nakłada na nas tym większą odpowiedzialność, żeby docierać z nauczaniem Jana Pawła II do młodych, którzy urodzili się po śmierci papieża – dla nich Jan Paweł II nie jest już charyzmatyczną postacią, której obecności doświadczyli – tłumaczy Senk. – W Centrum Myśli Jana Pawła II zrealizowaliśmy właśnie gotową do druku wystawę „Karol Wojtyła – Inspiracje”, z której skorzystało już 500 szkół i instytucji w całej Polsce. Skupiliśmy się w niej na tych pytaniach i wartościach, które są wspólne dla dzisiejszych 20-latków i młodego Wojtyły. Wydaje nam się, że droga pokazywania aktualności tego nauczania przez nowoczesne, bliskie wrażliwości młodych formy jest miejscem, gdzie możemy się spotkać. Karol Wojtyła nie jest autorytetem z pomnika. To ktoś, kto miał dylematy, szukał odpowiedzi – właśnie taki jest autentyczny i ciekawy – opowiada.

Czytaj więcej

Jak przegraliśmy autorytet i pamięć o Janie Pawle II

Profesor Remigiusz T. Ciesielski, badacz religijności z UAM w Poznaniu, zwraca z kolei uwagę na to, że dziś najmłodsze pokolenie Polaków poznaje oblicze papieża w atmosferze memów, prześmiewczo zachowując się w godzinie jego śmierci (21.37). – I moim zdaniem najistotniejsze w tym badaniu jest to, że pamięć o Janie Pawle II nadal żyje przede wszystkim w pozytywnym przekazie międzypokoleniowym – tłumaczy. – Bez niego nie byłoby aż tak wysokiego odsetka młodych, którzy uważają papieża za autorytet.

Jan Paweł II - najważniejsze daty

Jan Paweł II - najważniejsze daty

Foto: PAP

Prawdziwy autorytet zawsze się broni

Nasi rozmówcy wskazują także, że istotne w badaniu jest to, że Jan Paweł II ceniony jest także przez 43 proc. respondentów, którzy deklarują się jako niewierzący. A także przez osoby o poglądach lewicowych (48 proc.), które nie kryją swojej rezerwy do Kościoła. – Widać, że papież nie jest jedynie kremówką czy spiżowym pomnikiem. Kremówki i pomniki nie są dla nikogo autorytetami – mówi metropolita Warszawy. – To wszystko pokazuje niezwykłość papieża z Polski. Dziś, w czasach sporego deficytu autorytetu, być nim dla tak wielu, tak różnych ludzi i przez tak długi czas, to prawdziwa wielkość – wskazuje abp Galbas.

Jan Paweł II nie jest jedynie kremówką czy spiżowym pomnikiem. Kremówki i pomniki nie są dla nikogo autorytetami

Abp Adrian Galbas, metropolita warszawski

Profesor Ciesielski dodaje zaś, że badanie IBRiS pokazuje, że różne kryzysy wokół Kościoła katolickiego w Polsce, który zdecydowaną większość swojej aktywności wiązał z nauczaniem i osobą Jana Pawła II, nie mają jednoznacznego przełożenia na społeczne postrzeganie papieża. – Zwrot medialny w opisie Jana Pawła II okazał się mało przekonujący – zauważa. – Fakt, że dla ponad 70 proc. Polaków po 20 latach od śmierci Jana Pawła II i czasach podważania jego działalności jednak przetrwał pozytywny odbiór jego wizerunku, jest w mojej opinii wystarczającym dowodem, że prawdziwy autorytet mimo wszystko może się obronić. Ponadto może przetrwać nienaruszony w pamięci społecznej bez względu na stosunek ludzi do wiary w Boga czy też wyrażane przez nich poglądy społeczne – stwierdza.

Czytaj więcej

Jan Maciejewski: Pomnik się ostał. Problemy również

Michał Senk zauważa zaś, że „żadna wspólnota nie przetrwa długo bez spajających ją żywych wartości, które ucieleśniane są w jej szczególnie wybitnych postaciach”. – Są to trwałe punkty odniesienia dla jednostek, wskazujące im fundamentalne zachowania i normy. Dobrze, że Jana Paweł II nadal jest dla nas taką postacią. To pokazuje ciągłość naszej kultury i wspólnoty – podkreśla.

– Niech nas to wszystko jednak nie zwalnia od mądrego przekazywania nauczania Jana Pawła, które – podobnie jak jego styl duszpasterski – wciąż pozostaje aktualne i mądre. Upływ czasu także tu akurat niczego nie zmienił – konkluduje abp Adrian Galbas.

20 lat temu – 2 kwietnia 2005 r. – zmarł Jan Paweł II, jedna z najwybitniejszych postaci w historii Polski, jedyny Polak wybrany na papieża. W czasie swojego blisko 27-letniego pontyfikatu uznawany był za niekwestionowany autorytet.

Sondaż: Dla kogo autorytetem jest dziś Jan Paweł II?

Pozostało jeszcze 96% artykułu

Czytaj więcej, wiedz więcej!
Rok dostępu za 99 zł.

Tylko teraz! RP.PL i NEXTO.PL razem w pakiecie!
Co zyskasz kupując subskrypcję?
- możliwość zakupu tysięcy ebooków i audiobooków w super cenach (-40% i więcej!)
- dostęp do treści RP.PL oraz magazynu PLUS MINUS.
Społeczeństwo
Badanie: Brak socjalu nie odstrasza uchodźczyń z Ukrainy. Dlaczego chcą zostać w Polsce?
Materiał Promocyjny
Jak wygląda nowoczesny leasing
Społeczeństwo
Wiemy, kiedy rozpoczną się ekshumacje ofiar zbrodni w Puźnikach
Społeczeństwo
Powrót mrozu i opadów śniegu. Nadciąga duża zmiana pogody
Społeczeństwo
Sondaż: Jak Signalgate wpłynęła na zaufanie Polaków do administracji Donalda Trumpa?
Materiał Partnera
Kroki praktycznego wdrożenia i operowania projektem OZE w wymiarze lokalnym
Społeczeństwo
Zmiana czasu na letni 2025: O której przestawiamy zegarki?
Materiał Promocyjny
Suzuki Moto Road Show już trwa. Znajdź termin w swoim mieście