Do tej pory do programu dobrowolnych nabyć zgłosiło się prawie tysiąc właścicieli, dysponujących nieruchomościami o łącznej powierzchni blisko 2800 ha (w tym 2/3 terenu pod projektowane lotnisko). Spółka w ramach programu wykupiła ponad 500 ha gruntów, a ponad 1000 ha jest obecnie na etapie uzgodnień lub uzyskiwania zgód korporacyjnych.
Skąd taki nagły wzrost zainteresowania? Bo spółka CPK poprawiła warunki skupu nieruchomości. Właściciel może liczyć na wycenę na poziomie 140 proc. wartości rynkowej budynku i 120 proc. wartości gruntu. Czyli: za dom o wartości 1 mln zł spółka jest w stanie zapłacić 1 mln 400 tys. zł. Do tego CPK pokrywa koszty przeprowadzki i obsługi prawnej. Możliwa jest także wycena uwzględniająca wartość odtworzeniową nieruchomości bez stopnia amortyzacji.
Nie dla dużych
Dla kogo więc nowa wersja programu dobrowolnych nabyć stała się korzystna? – Warunki PDN są atrakcyjne dla osób, które mają niewielkie, kilkuhektarowe gospodarstwa i stare zabudowania, a do tego chętnie zrezygnują z działalności rolniczej. Czyli takie, które miałyby problem z odtworzeniem swojego miejsca zamieszkania. W PDN wchodzi w grę wartość odtworzeniowa, bez stopnia amortyzacji, czyli nie bierze się pod uwagę, jak bardzo jest zniszczona. Jeśli dom ma 40 lat, nie byłoby szansy, by za otrzymane po nim odszkodowanie postawić nowy budynek z tym samym metrażem. Z uwagi na proponowaną wartość odtworzeniową, taka szansa się pojawia. To oferta dla osób mających kilka hektarów gospodarstwa ze starymi zabudowaniami, które nie są już im potrzebne, bo nie zamierzają prowadzić działalności rolniczej – tłumaczy Artur Konarski, wiceprzewodniczący Rady Społecznej ds CPK.
– Ale jest już zupełnie nieatrakcyjna dla rolników z dużą ilością ziemi – dodaje. I pokazuje to na własnym przykładzie, podkreślając, że takich jak on na terenach przyszłej inwestycji jest znacznie więcej. – Z rodziną mamy 30 ha i dzierżawimy drugie tyle. Czyli właściwie nie jestem już rolnikiem, tylko przedsiębiorcą. Nawet jeśli dostanę z PDN odszkodowanie w wysokości 120 proc. wartości gruntu i 140 proc. za budynki, to moja firma będzie już dużo mniejsza. Mam hodowlę bydła. Samo zbudowanie porządnej obory i znalezienie pastwisk wymaga lat, a nie miesięcy. Nie jest tak, że nie szukam możliwości wyprowadzki, ale wszędzie, gdzie byłoby to do zaakceptowania, ceny są o wiele wyższe – tłumaczy.
Będzie program dla Śląska
Centralny Port Komunikacyjny ogłosił w ostatnich dniach wariant inwestorski dla Kolei Dużych Prędkości na odcinku Katowice–Ostrawa. Natychmiast ruszyła lawina zapytań mieszkańców terenów, które zostaną przeznaczone na inwestycje kolejowe. Jeśli nie zajdą nieprzewidziane zmiany, kolejny program dobrowolnych nabyć zostanie uruchomiony na przełomie lat 2024/2025.
Zaplanowano takie same warunki, jak przy wykupie nieruchomości pod CPK, czyli: 120 proc. wartości rynkowej gruntów oraz 140 proc. wartości budynków. Właściciele nieruchomości będą mogli również skorzystać z innego sposobu wyceny, czyli uzyskać wartość odtworzeniową nieruchomości bez uwzględnienia stopnia zużycia.
Poruszenie na rynku
Dlatego właśnie ceny oferowane przez CPK małym gospodarstwom są znacznie bardziej atrakcyjne niż w przypadku tych dużych i rentownych.