Ukraina: Tydzień wojny, tysiące ofiar

– Mogą zrzucać bomby na nasze place, ale nigdy nie zniszczą naszego ducha i naszej wolności. Ukraina zwycięży, będziemy bronili każdego centymetra naszej ziemi – przemawiał ze zbombardowanego centrum Charkowa Swiatosław Wakarczuk, lider znanego ukraińskiego zespołu muzycznego Okean Elzy.

Miasto walczy, mimo że zbombardowano siedzibę administracji obwodowej, urząd miasta, kilka budynków uczelni wyższych i wiele innych obiektów. Charków, jedno z najbardziej rosyjskojęzycznych miast kraju, już nazywają w stolicy „Stalingradem XXI wieku”. Bomby spadają wszędzie, gdzie Rosjanie nie mogą przejść i spotykają opór ukraińskiej armii i ludności.

W środę po południu ważył się los m.in. Mariupola, Melitopola, Chersonia, Konotopu, Czernichowa. Bomby spadały na Żytomierz. Niszczono Irpień i inne podkijowskie miejscowości, gdyż Rosjanie za wszelką cenę próbują okrążyć stolicę. Ukraińska służba ds. sytuacji nadzwyczajnych podała dramatyczne dane – od początku rosyjskiej inwazji (24 lutego) w kraju zginęło ponad 2000 cywilów. Straty wojskowe nie są na razie ujawniane.

Granatami w ludzi

– Rosja dostała na Ukrainie po zębach, a początkowe założenia Kremla się nie sprawdziły. Więc dzisiaj Rosjanie przeszli do taktyki, którą stosowali w wojnie czeczeńskiej – ostrzeliwują dzielnice mieszkalne. Putin jest nieobliczalny, trudno powiedzieć, jakie kroki podejmie i czy zacznie zmasowane bombardowanie Kijowa – mówi „Rzeczpospolitej” Ołeksij Melnyk, ekspert ds. bezpieczeństwa międzynarodowego kijowskiego Centrum Razumkowa.

Nie wyjechał z kraju. Twierdzi, że z Kijowa jest coraz trudniej się wydostać, gdyż został już tylko jeden przejezdny most na Dnieprze. Wtórując władzom w Kijowie, apeluje do NATO o zamknięcie przestrzeni powietrznej, co dałoby schronienie przed atakami rosyjskich sił z powietrza. I liczy, że kraje Sojuszu zmienią zdanie w tej sprawie. – To pomogłoby uniknąć ogromnych ofiar wśród ludności cywilnej – twierdzi.

Tymczasem wiceszef rosyjskiej dyplomacji Aleksandr Gruszko nie wykluczył w środę „incydentów” pomiędzy Rosją a NATO. – Żadnych gwarancji nie ma – mówił. Jego przełożony Siergiej Ławrow stwierdził tego samego dnia, że trzecia wojna światowa byłaby „atomowa i niszcząca”.

Do katastrofy niewiele brakuje i bez użycia broni nuklearnej. Rosyjskie siły próbowały zająć Zaporoską Elektrownię Jądrową w Energodarze, największą tego typu w Europie. – Nieuzbrojeni pracownicy elektrowni oraz miejscowi mieszkańcy stanęli na drodze, tworząc barykady. Ukraińskie media informowały, że w kierunku ludzi padły strzały i poleciały granaty.

Rozmowy bez nadziei

W takiej atmosferze ukraińska delegacja przygotowywała się do rozmów z Rosjanami. Miały się rozpocząć w środę późnym wieczorem. Według rosyjskiej strony zaplanowano je gdzieś na terenie Białorusi w okolicach granicy z Polską. Ale w momencie zamknięcia tego numeru „Rz” nie było wiadomo, czy do rozmów w ogóle dojdzie. Warunek Kijowa pozostaje niezmienny – zawieszenie broni i wycofanie Rosjan z Ukrainy. Rosyjska delegacja powtarzała na pierwszym poniedziałkowym spotkaniu propagandowe hasła Putina o demilitaryzacji i denazyfikacji Ukrainy, a także o uznanie samozwańczych republik Donbasu oraz rosyjskiej okupacji Krymu.

– Nie mam nawet minimalnej nadziei na to, że dojdzie do porozumienia. Warunkiem podstawowym jest zawieszenie broni, a widzimy ostrzał miast – mówi Melnyk.

Tymczasem „Ukraińska Prawda”, powołując się na dane wywiadu poinformowała, że z Rosji do Mińska udał się zbiegły z kraju w 2014 roku były prezydent Wiktor Janukowycz. Ma on być częścią planu rosyjskiego wobec Ukrainy. Kreml od lat utrzymuje, że został on obalony w wyniku „nielegalnego przewrotu państwowego”.